هضم · پیشنویس آموزشی
یبوست در طب سنتی؛ گیاه عطار و سخن حکما

یبوست را مردم همینطور سرچ میکنند؛ در کتابها گاهی «یبوست» آمده است. حکما یبوست را از گرمی، سردی، خشکی، تری یا سدّه میسنجیدند. خشکی براز از خشکی یا ضعف دفع درمان را به قوت بیمار و فصل میدادند. افعال مفردات از قانون و مخزن است؛ مقدار خانه بازنویسی آموزشی است.
تعریف سنتی یبوست
حکما یبوست را از گرمی، سردی، خشکی، تری یا سدّه میسنجیدند. خشکی براز از خشکی یا ضعف دفع درمان را به قوت بیمار و فصل میدادند.
حکما یبوست را با قوت بیمار و فصل میسنجیدند، نه با یک گیاه برای همه. خلاصهٔ نشانه: خشکی براز از خشکی یا ضعف دفع.
سخن حکیمان درباره یبوست
عقیلی خراسانی در مخزنالادویه: «اسفرزه بیآب خطر است نه دارو.»
عقیلی خراسانی در مخزنالادویه: «سنا شکم را میراند و پیچه میآورد؛ با گل سرخ لطیف کن.»
قفسهٔ عطار برای یبوست
تخم بارهنگ، صبر زرد، سنجد، انجیر خشک در پیوند این مرض آمدهاند.
تخم بارهنگ: لعابدار، ملین یا حجمدهنده. بیآب، تخم بارهنگ خودش سدّه میشود. بارداری دوز دارویی نه.
صبر زرد: صفرابر، تلخ کبدی. گرمی کبد، زخم معده و فشار بالا با صبر زرد غلیظ احتیاط دارد. بارداری دوز آشپزی.
سنجد: لعابدار، ملین یا حجمدهنده. بیآب، سنجد خودش سدّه میشود. بارداری دوز دارویی نه.
اشتباه رایج خانه
نسخهٔ همسایه را برای یبوست روی کودک تکرار نکن. نبات زیاد دمنوش را بازار میکند نه علاج.
کار دستی روی تن دیگری — حجامت، فصد، بادکش — در این سایت آموزش داده نمیشود.
پرسشهای پرتکرار
سریعترین کار خانگی برای یبوست چیست؟
اول گرم یا سرد بودن یبوست را حدس آموزشی بزن، بعد تخم بارهنگ را طبق دستور همین صفحه آماده کن. قوری پشت قوری نه.
یبوست همان یبوست است؟
بله؛ همین نام را در عطاری و کتاب میگویند.
برای یبوست کدام گیاه عطاری معروفتر است؟
تخم بارهنگ با مزاج سرد و تر. تخم بارهنگ در قفسهٔ عطار و مفردات برای سرفه خشک و یبوست میآید. مزاجش سرد و تر است.
منبع این حرف کجاست؟
افعال از سنت قانون، مخزنالادویه و تحفة المؤمنین است. روش دمکردن بازنویسی آموزشی خانه است نه عکس یک صفحهٔ مشخص.
برای کودک هم همین دستور یبوست است؟
نه. کودک را داروی تند و مسهل قوی عادت نیست. شیرخوار را خودسر دارو نده.
منابع این مطلب
ابن سینا — القانون فی الطب
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتابعقیلی خراسانی — مخزنالادویه
بازخوانی آموزشی از افعال و تدبیر همین کتاب؛ مقدار و ترتیب دمکردن برای خانه نوشته شده، نقل کلمه به کلمه از یک صفحه نیست.
قفسهٔ همین کتاب
آموزشی است نه نسخهٔ پزشکی. حجامت و فصد و جراحی را یاد نمیدهیم.


